Financieel belang
Geschil over dividend: wat kunnen aandeelhouders doen?
Winst uitkeren of reserveren is zelden een neutrale keuze. Voor de een is dividend de beoogde opbrengst van jarenlange inzet, voor de ander is reservering noodzakelijk voor groei of buffer. Wordt structureel niets uitgekeerd terwijl de onderneming daar ruimte voor heeft, of profiteert de één wel en de ander niet, dan raakt dat de kern van het aandeelhouderschap.
Herkenning
Herkenbare situaties
Winst wordt jaar na jaar gereserveerd zonder onderbouwd doel.
De meerderheidsaandeelhouder houdt een uitkering structureel tegen.
Er ontstaat discussie over de omvang van de noodzakelijke reserves.
Aandeelhouders ontvangen feitelijk ongelijke voordelen uit de onderneming.
Het bestuur weigert goedkeuring te verlenen aan een uitkeringsbesluit.
Eerder gemaakte dividendafspraken worden niet nagekomen.
Een managementvergoeding vervult in de praktijk de rol van dividend.
Een minderheidsaandeelhouder voelt zich stelselmatig benadeeld.
Er bestaat twijfel of een uitkering financieel wel verantwoord is.
Uw positie
Hoe komt een dividendbesluit tot stand?
Een winstuitkering in een BV verloopt in twee stappen. Eerst besluit de algemene vergadering tot bestemming van de winst en tot uitkering. Vervolgens moet het bestuur daaraan goedkeuring verlenen. Het bestuur weigert die goedkeuring als het weet of behoort te voorzien dat de vennootschap na de uitkering haar opeisbare schulden niet kan blijven betalen — de uitkeringstoets.
Die tweetrapsstructuur verklaart veel dividendconflicten. Een aandeelhoudersbesluit alleen is niet genoeg, en een bestuurder die te lichtvaardig goedkeurt, loopt persoonlijk aansprakelijkheidsrisico. Omgekeerd kan het bestuur de toets niet gebruiken als algemeen argument om uitkeringen te blijven weigeren; de weigering moet zijn gebaseerd op de werkelijke liquiditeits- en vermogenspositie.
Daarnaast gelden de statuten, eventuele afspraken over dividendbeleid in de aandeelhoudersovereenkomst en de norm dat aandeelhouders in gelijke omstandigheden gelijk moeten worden behandeld. Structurele benadeling van een minderheidsaandeelhouder — bijvoorbeeld door winst weg te sluizen via vergoedingen aan gelieerde partijen — kan in strijd komen met redelijkheid en billijkheid.
Stappenplan
Wat kunt u nu doen?
Analyseer de jaarstukken
Beoordeel het eigen vermogen, de vrij uitkeerbare reserves en de liquiditeitspositie. Daaruit blijkt of een uitkering realistisch is.
Controleer dividendbeleid en eerdere besluiten
Is er in het verleden wel uitgekeerd, en op welke grond is dat gestopt? Een gewijzigde lijn zonder onderbouwing is een aanknopingspunt.
Verzamel aandeelhouders- en bestuursbesluiten
Leg vast wat is besloten, wie heeft gestemd en of het bestuur zijn goedkeuring heeft gemotiveerd.
Beoordeel de financiële positie zorgvuldig
De uitkeringstoets is toekomstgericht. Een momentopname van de bankstand zegt weinig; het gaat om de verwachte betaalpositie na uitkering.
Controleer contractuele afspraken
Bevat de aandeelhoudersovereenkomst een dividendbeleid, een uitkeringspercentage of een reserveringsafspraak, dan is dat het vertrekpunt.
Leg ongelijke behandeling vast
Breng in kaart welke geldstromen naar welke aandeelhouder lopen: salaris, managementvergoeding, rekening-courant, vergoedingen aan gelieerde vennootschappen.
Laat bepalen of een besluit moet worden aangevochten
Aan het aantasten van besluiten zijn termijnen en formele vereisten verbonden. Vroege beoordeling voorkomt dat u een route verliest.
Valkuilen
Wat kunt u beter niet doen?
- Dividend uitkeren zonder besluit van de algemene vergadering en goedkeuring van het bestuur.
- Vermogen aan de onderneming onttrekken via rekening-courant of onzakelijke vergoedingen.
- Betaling afdwingen zonder dat een rechtsgeldig uitkeringsbesluit bestaat.
- Fiscale conclusies trekken zonder overleg met uw accountant of fiscalist.
- Ervan uitgaan dat winst altijd moet worden uitgekeerd.
- Een uitkering doorzetten terwijl de liquiditeitspositie dat niet toelaat.
Routes
Mogelijke oplossingen
Agendering in de aandeelhoudersvergadering
Het dividendbeleid formeel agenderen dwingt een gemotiveerd standpunt af dat in de notulen wordt vastgelegd.
Schriftelijk informatieverzoek
Zonder inzicht in de cijfers en de onderbouwing van de reservering is een dividenddiscussie niet te voeren.
Onderhandeling over dividendbeleid
Een vastgelegd beleid — bijvoorbeeld een percentage van de winst bij een bepaalde solvabiliteit — voorkomt dat de discussie jaarlijks terugkeert.
Besluit aanvechten
Een besluit dat in strijd is met de statuten, de wet of de eisen van redelijkheid en billijkheid kan vernietigbaar of nietig zijn. Daarvoor gelden formele vereisten en termijnen.
Kort geding
Bij spoedeisend belang, bijvoorbeeld wanneer vermogen dreigt weg te vloeien, kan een voorlopige voorziening worden gevraagd.
Enquêteprocedure
Structurele benadeling van een minderheidsaandeelhouder kan bijdragen aan gegronde redenen om aan een juist beleid te twijfelen.
Aansprakelijkstelling in bijzondere gevallen
Onttrekkingen of onzakelijke uitkeringen kunnen onder omstandigheden leiden tot aansprakelijkheid van bestuurders of ontvangende aandeelhouders.
Uitkoop of uittreding
Bij structurele benadeling kan een exit de meest realistische uitkomst zijn, waarbij de waardering het feitelijke geschilpunt wordt.
Spoed
Wanneer is snel handelen verstandig?
Bij dividendconflicten spelen termijnen en vermogensrisico's een grote rol:
- Er is een uitkering aangekondigd die de liquiditeit van de onderneming in gevaar brengt.
- Vermogen vloeit weg via vergoedingen of leningen aan gelieerde partijen.
- De termijn om een besluit aan te tasten dreigt te verstrijken.
- Een herstructurering of verkoop wordt voorbereid zonder dat uw positie is geregeld.
- De jaarrekening wordt vastgesteld terwijl u de onderbouwing betwist.
Voorbereiding
Welke stukken zijn van belang?
Een dividendgeschil laat zich alleen op basis van cijfers en besluiten beoordelen.
- Jaarrekeningen van de afgelopen boekjaren
- Tussentijdse cijfers en liquiditeitsprognose
- Statuten en aandeelhoudersovereenkomst
- Notulen en besluiten over winstbestemming en uitkering
- Managementovereenkomsten en overzicht van vergoedingen
- Rekening-courantoverzichten van aandeelhouders
- Correspondentie over het dividendbeleid
Onze aanpak
Hoe Van Delft Legal u kan helpen
Wij beoordelen eerst of er een rechtsgeldig besluitvormingstraject is gevolgd en of de weigering of de uitkering financieel is onderbouwd. Dat is de scheidslijn tussen een verdedigbaar beleid en een aantastbaar besluit.
Daarnaast brengen wij alle geldstromen tussen de vennootschap en de aandeelhouders in beeld. Dividendgeschillen blijken in de praktijk vaak geschillen over beloning en over vergoedingen aan gelieerde partijen.
Op basis daarvan kiezen wij de route: heronderhandeling van het dividendbeleid, het aantasten van een besluit, een procedure bij spoed, of een exit wanneer de verhoudingen structureel scheef zijn. Waar nodig werken wij samen met uw accountant of een waarderingsdeskundige.
Lees meer over aandeelhoudersgeschillen en over ons ondernemingsrecht. Wij adviseren ondernemers in Alphen aan den Rijn en de rest van het Groene Hart.
Gerelateerd
Andere situaties bij aandeelhoudersgeschillen
Aandeelhouder blokkeert besluiten
Investeringen, benoemingen of jaarstukken komen er niet door omdat één aandeelhouder tegenstemt of wegblijft.
Meer informatie50/50 aandeelhoudersconflict
Twee aandeelhouders, elk 50%, en geen doorslaggevende stem. Zo doorbreekt u een patstelling zonder de onderneming te beschadigen.
Meer informatieAandeelhouder houdt informatie achter
Cijfers, contracten of toegang tot de administratie worden niet gedeeld. Zo krijgt u uw informatiepositie terug.
Meer informatieFAQ
Veelgestelde vragen
Hebben aandeelhouders altijd recht op dividend?
Nee. Er bestaat geen automatisch recht op uitkering van winst. Of dividend wordt uitgekeerd, hangt af van het besluit van de algemene vergadering, de goedkeuring van het bestuur en de financiële positie van de vennootschap. Afspraken in een aandeelhoudersovereenkomst kunnen dat wel concretiseren.
Wie beslist over dividend?
De algemene vergadering besluit over de bestemming van de winst en over uitkering, tenzij de statuten dat anders regelen. Het besluit heeft daarnaast de goedkeuring van het bestuur nodig voordat tot uitbetaling mag worden overgegaan.
Kan het bestuur dividend tegenhouden?
Het bestuur moet goedkeuring weigeren wanneer het weet of behoort te voorzien dat de vennootschap na de uitkering haar opeisbare schulden niet kan blijven betalen. Die weigering moet zijn gebaseerd op de werkelijke financiële positie en kan worden getoetst.
Kan een meerderheidsaandeelhouder dividend blokkeren?
Feitelijk vaak wel, doordat hij de besluitvorming beheerst. Dat is niet zonder grenzen: structurele reservering zonder zakelijke rechtvaardiging, terwijl de meerderheid zelf via andere kanalen wordt beloond, kan in strijd komen met de eisen van redelijkheid en billijkheid.
Wanneer is sprake van ongelijke behandeling?
Wanneer aandeelhouders in gelijke omstandigheden ongelijk worden behandeld zonder rechtvaardiging. Denk aan een situatie waarin één aandeelhouder een aanzienlijke vergoeding ontvangt terwijl uitkering aan de ander jaar na jaar wordt geweigerd.
Kan een dividendbesluit worden vernietigd?
Een besluit kan vernietigbaar of nietig zijn wanneer het in strijd is met wettelijke of statutaire bepalingen over besluitvorming of met de eisen van redelijkheid en billijkheid. Daarvoor gelden termijnen, dus tijdige beoordeling is van belang.
Kan een aandeelhouder dividend afdwingen?
Alleen wanneer er een rechtsgeldig uitkeringsbesluit ligt of wanneer een contractuele afspraak daartoe verplicht. Zonder besluit ligt de route eerder in het aantasten van de besluitvorming, in een enquêteprocedure of in een exit tegen een reële waardering.
Blijft dividend uit terwijl de onderneming winst maakt?
Laat de besluitvorming, de cijfers en de onderlinge geldstromen beoordelen. Daarna weet u of uw positie juridisch houdbaar is.
Laat het dividendgeschil beoordelenDe informatie op deze pagina is algemeen van aard en vormt geen juridisch advies. De mogelijkheden hangen af van de feiten, afspraken en omstandigheden van het geval.
Klaar voor
een gesprek
Plan een kennismakingsgesprek. Wij bespreken uw situatie en adviseren u over de mogelijkheden.
- Persoonlijke kennismaking
- Direct contact met advocaat
- Reactie binnen 24 uur